Voor een podcast die ik maak over energie en ruimte was ik onlangs op bezoek bij Auke van der Woud. De emeritus hoogleraar architectuur- en stedenbouwgeschiedenis schreef tal van boeken over Nederland in de 19e eeuw, en ik wilde van hem weten hoe in die jaren de eerste elektriciteitsnetten waren ontstaan. Voorafgaand aan de opname begon hij over Blauwe Kamer en hoe belangrijk het is dat wij de noodzaak van ruimtelijk ontwerp over het voetlicht blijven brengen. ‘Want’, zo zei hij, ‘we kunnen de creativiteit en verbeeldingskracht van landschapsarchitecten en stedenbouwkundigen goed gebruiken bij de aanpak van al die complexe vraagstukken.’
Met zulke wijze woorden kan ik het alleen maar eens zijn. En terugblikkend op 2025 zijn er specifieke momenten geweest dat we beide vakgebieden in de etalage hebben gezet. Natuurlijk het jaarboek dat we in december presenteerden en waarin te lezen valt hoe ontwerp kan leiden tot ruimtelijke inrichtingen die betekenisvol zijn, rechtvaardig, authentiek en tijdloos. In het septembernummer boden we zoals elk jaar de nieuwe generatie landschapsarchitecten en stedenbouwkundigen een podium. Afstudeerders van elf scholen toonden niet alleen hun talent, maar ook hun maatschappelijke engagement.
Naast laten zien waartoe stedenbouw en landschapsarchitectuur in staat zijn, willen we beide vakgebieden bij de les houden. Dit jaar doen we dat bijvoorbeeld met een themadossier in het maartnummer over het gebrek aan vrouwelijk perspectief in de wijze waarop we steden plannen en inrichten. In juni laten gasthoofdredacteuren Wouter Vanstiphout en Michelle Provoost zien welke deuren voor het ontwerp opengaan als we de ‘juiste’ beslissingen nemen. Zoals een verbod op slopen (om bijbouwen te voorkomen), de eis dat al het stadswater ‘zwembaar’ moet zijn of de keus om in Nederland geen vlees meer te produceren.
Tot slot verwelkomen we vanaf de zomer een nieuwe columnist. Schrijfster Eva Vriend zal met haar onbevangen blik veranderingen in het landschap gadeslaan. Ze vervangt Arjan Harbers die ons vier jaar lang met een ongewone blik liet kijken naar alledaagse zaken in onze dagelijkse leefomgeving.
Ik wens u allen een goed 2026!
Mark Hendriks, hoofdredacteur
